Menu strony Strona główna Śladów
   
Ślady > Archiwum > 2014 > listopad / grudzie??

Ślady, numer 6 / 2014 (listopad / grudzie??)

Papie??. w Turcji

Logika drugiego

Bart??omiej I i poca??unek z??o??ony na czole. Modlitwa w meczecie. S??owa skierowane do jazyd??w wobec prezydenta Erdogana. I ta grupka chrze??cijan w Stambule?? Migawki z wizyty w Turcji, gdzie zdarzy??o si? co??, co mo??e zmieni? histori?.

Marina Ricci


Jedno??? poprzedzona jedno??ci? widoczn? w symbolicznym obrazie z tej podr????y do Turcji: poca??unku Bart??omieja I z??o??onym na g??owie Franciszka na zako??czenie ekumenicznej modlitwy. Si??a gest??w przewa??aj?ca nad teologicznymi dyskusjami. Franciszek, kt??ry pochyla si? i prosi o b??ogos??awie??stwo patriarch? Konstantynopola. Bart??omiej, kt??ry nie o??miela si? nakre??li? znaku krzy??a na g??owie papie??a Rzymu i zamiast tego, poruszony i zdumiony, pochyla si?, by poca??owa? go w g??ow?. Scena tak zdumiewaj?ca, ??e gdyby by? nie??wiadomym baga??u tysi?ca lat podzia????w mi?dzy katolikami a prawos??awnymi oraz pi??dziesi?ciu lat dzia??a?? komisji, konfrontacji teologicznych, ma??ych i du??ych gest??w odwil??y, mo??na by naprawd? zapyta?, w czym jest problem. O tej przyja??ni ???cz?cej dw??ch ludzi, katolika i prawos??awnego, kt??ra poprzedza jedno??? i ju?? teraz pozwala zakosztowa? pi?kna tej dziwnej chrze??cija??skiej dynamiki, Franciszek m??wi?? w wyst?pieniu wyg??oszonym na zako??czenie Boskiej Liturgii, odprawionej w Stambule, w ko??ciele patriarchalnym, z okazji ??wi?ta Andrzeja Aposto??a.

??Spotykanie si?, spojrzenie sobie nawzajem w oczy, wymiana poca??unku pokoju, modlitwa jeden za drugiego to podstawowe wymiary drogi ku przywr??ceniu pe??nej jedno??ci, do kt??rej d???ymy. Wszystko to poprzedza i towarzyszy nieustannie owemu innemu istotnemu wymiarowi tej drogi, jakim jest dialog teologiczny. Prawdziwy dialog jest zawsze spotkaniem os??b obdarzonych imieniem, obliczem, histori?, a nie tylko wymiany idei. Jest to szczeg??lnie wa??ne dla nas, chrze??cijan, bo dla nas prawd? jest osoba Jezusa Chrystusa (??), tak??e dialog mi?dzy chrze??cijanami nie mo??e unikn?? tej logiki spotkania osobowego? (Boska Liturgia, Przem??wienie Ojca ??wi?tego, ko??ci???? ??w. Jerzego, Stambu??, 30 listopada 2014 r., cyt. za: www.vatican.va).

Przed t? logik? w??a??nie nie cofn??? si? patriarcha Bart??omiej w swoich relacjach z Janem Paw??em II i Benedyktem XVI, a dzisiaj z Franciszkiem. Tak??e w 2006 roku podczas najpierw trudnej, a nast?pnie triumfalnej podr????y Benedykta XVI do Turcji, w czasie ??kryzysu ratyzbo??skiego?, ju?? mo??na by??o wyczu? silne wsp????brzmienie mi?dzy dwoma przyw??dcami siostrzanych Ko??cio????w. Czy?? mo??na zapomnie? obraz Bart??omieja stoj?cego na balkonie pa??acu Fener, kt??ry na zako??czenie wizyty okazuje swoj? rado???, podnosz?c do g??ry r?k? Benedykta XVI?

 

Czu? razem. Wraz z Franciszkiem wsp????brzmienie wydaje si? ostatnio wzrasta?, a fakt ten rzuca si? w oczy na zako??czenie tej podr????y. Aktualni nast?pcy Piotra i Andrzeja ??czuj? razem?, czym jest chrze??cija??stwo, i razem dostrzegaj? w dramatyczny spos??b ponaglenie historii, wci??ni?tej dzisiaj mi?dzy kryzys ekonomiczny Zachodu a wybuch ??wiata muzu??ma??skiego. W tej scenerii ekumenizm mi??o??ci oraz tragiczny ekumenizm m?cze??stwa uwidoczni??y inne ??jedno??ci poprzedzaj?ce jedno????, jak przypomnia?? w dniach wizyty patriarcha Bart??omiej: ??Nie mo??emy ju?? sobie pozwoli? na samodzielne dzia??anie. Dzisiejszy prze??ladowcy chrze??cijan nie pytaj?, do kt??rego Ko??cio??a przynale??? ich ofiary. Jedno???, o kt??r? bardzo zabiegamy, urzeczywistnia si? ju?? w niekt??rych rejonach, niestety poprzez m?cze??stwo. (??) Bo czemu s??u??y nasza wierno??? przesz??o??ci, je??li nie znaczy nic dla przysz??o??ci? Jaki cel ma nasze che??pienie si? tym, co otrzymali??my, je??li to wszystko nie przek??ada si? w ??yciu na cz??owieka oraz dzisiejszy i jutrzejszy ??wiat? (??) Ko??ci???? istnieje dla ??wiata i dla cz??owieka, a nie dla samego siebie?.

S??owa, kt??re wystarczaj?, z ko??cowym zaakcentowaniem grzechu autoreferencyjno??ci, do zrozumienia, jaki stopie?? wsp????brzmienia wyst?puje dzisiaj mi?dzy Bart??omiejem i Franciszkiem.

Reszta, w ekumenicznym wymiarze tej podr????y, to wa??ne detale w zachowaniu Papie??a, kt??ry nie boi si? wyzna?, ??e w sprawie jedno??ci Ko??ci???? katolicki nie wymaga niczego innego jak tylko wyznania wsp??lnej wiary, oraz patriarchy, kt??ry nie boi si? przypomina?, ??e prymat mi??o??ci, honoru oraz s??u??by, w obrazie synodalno??ci, jest uznany i szanowany przez wsp??ln? tradycj? obydwu Ko??cio????w. Obydwaj zwierzchnicy odwo??ali si? do przyk??adu z pierwszego tysi?clecia chrze??cija??stwa, jak wiele razy sugerowa?? w przesz??o??ci Benedykt XVI, by opisa? i rozsup??a? zasadnicze w?z??y teologicznego dialogu.

 

Cia??a i cierpienie. Spotkanie Papie??a z prezydentem Recepem Erdoganem, w przeciwie??stwie do spotkania z Bart??omiejem, by??o wyra??nie naznaczone dystansem oraz ods??oni??o dwie r????ne intencje. Zamiar prezydenta Turcji ?? przyci?gni?cie uwagi ca??ej mi?dzynarodowej publiki oraz pokazanie w powitalnym przem??wieniu roli ambicji Turcji w ??r??dziemnomorskim scenariuszu. Oraz intencj? Franciszka ?? osi?gni?cie maksymalnego zbli??enia, na jakie pozwalaj? mu okoliczno??ci, w tym by? mo??e najniebezpieczniejszym i najtragiczniejszym konflikcie ??trzeciej wojny ??wiatowej tocz?cej si? [od jakiego?? czasu] w cz???ciach?, o kt??rym m??wi?? niejeden raz. Wyst?pienie Erdogana zosta??o praktycznie zignorowane przez mi?dzynarodowe media i mocno skrytykowane w ojczy??nie przez gazety bliskie opozycji, kt??re okre??li??y je jako nieodpowiedni? na t? okazj? ??konferencj? prasow??. Natomiast Franciszek nie dochodzi?? praw do niczego innego jak tylko do wsp????czuj?cego spojrzenia na rzeczywisto??? ??ycia ludzi na Bliskim Wschodzie.

??Sytuacja na Bliskim Wschodzie jest naprawd? tragiczna, szczeg??lnie w Iraku i w Syrii. Wszyscy cierpi? z powodu nast?pstw konflikt??w, a sytuacja humanitarna jest niepokoj?ca. My??l? o tak wielu dzieciach, cierpieniach wielu matek, os??b starszych, os??b wysiedlonych i uchod??c??w, o przemocy wszelkiego rodzaju. Szczeg??lny niepok??j budzi fakt, ??e, zw??aszcza z powodu pewnej grupy ekstremist??w i fundamentalist??w, ca??e wsp??lnoty, szczeg??lnie ?? cho? nie tylko ?? chrze??cijanie i jazydzi, cierpieli i nadal znosz? nieludzk? przemoc z powodu swojej to??samo??ci etnicznej i religijnej. Zostali si??? wyp?dzeni ze swoich dom??w, musieli porzuci? wszystko, aby ocali? swoje ??ycie i nie zaprze? si? wiary. Przemoc dotkn???a r??wnie?? budynk??w sakralnych, pomnik??w, symboli religijnych i dziedzictwa kulturowego, jakby chciano wymaza? wszelkie ??lady, wszelk? pami?? o innych? (Przem??wienie Ojca ??wi?tego podczas spotkania z przewodnicz?cym Urz?du ds. Religijnych ??Diyanet?, Ankara, 28 listopada 2014 r., cyt. za: www.vatican.va).

Kto dzisiaj cho?by s??owem napomknie o jazydach, potrafi?c urzeczywistni?, przywr??ci? oblicza, cia??a, cierpienia ludzi okre??lanych obcobrzmi?cym s??owem? By? mo??e jednak w??a??nie akcent stawiany na jazyd??w sprawi, ??e kto??, kto w tych dniach oskar??a?? Franciszka o to, ??e nie broni z wystarczaj?c? si??? prze??ladowanych chrze??cijan, i rozdziera?? szaty, poniewa?? Papie?? modli?? si? w B???kitnym Meczecie w Stambule, b?dzie zmieszany. Kto?? o takim stanowisku, obdarzony wybi??rcz? pami?ci?, zapomina o polemikach wywo??anych przez usta Benedykta XVI, szepcz?cych podobn? modlitw? w tym samym miejscu w 2006 roku. I o tytule-komentarzu tureckiego dziennika ??Milliyet?: ??Jak muzu??manin?.

 

Wyci?gni?ta r?ka. Ostatnie zdj?cie z podr????y przedstawia niewielk? grupk? chrze??cijan, kt??rzy w Stambule czekali wieczorem na przyjazd Papie??a przed siedzib? Wikariatu apostolskiego, gdzie Ojciec ??wi?ty sp?dzi?? jedn? noc. Jest to fotografia tureckiej cz???ci Ziemi ??wi?tej, na kt??rej chrze??cija??stwo stawia??o pierwsze kroki i kt??ra do dzi?? zlicza swoich m?czennik??w, takich jak kap??an Andrzej Santoro czy biskup Luigi Padovese.

I niezale??nie od tego, jak paradoksalne mo??e si? to okaza?, to w??a??nie katolicy z dawnej Azji Mniejszej, liczebnie ??mieszni, nieco odrapani jak zachowane mozaiki bazyliki Hagia Sophia, ofiary tysi?ca trudno??ci i przymus??w, tak samo jak ich bracia prawos??awni, syryjscy, arme??scy i protestanccy, s? r?k? wyci?gni?t? do muzu??ma??skiego ??wiata w Turcji. Tymi, kt??rzy po wyje??dzie Franciszka pozostaj? i kt??rych trzeba kocha?, pami?ta? o nich i ich wspiera?.

 

POLECAMY

 

 

Przem??wienia Ojca ??wi?tego podczas spotkania z w??adzami cywilnymi, Ankara, 28 listopada 2014 r.:

 

http://w2.vatican.va/content/francesco/pl/speeches/2014/november/documents/papa-francesco_20141128_turchia-incontro-autorita.html

 

 

 

Przem??wienia Ojca ??wi?tego podczas spotkania z przewodnicz?cym Urz?du ds. Religijnych ??Dyianet?, Ankara, 28 listopada 2014 r.

 

http://w2.vatican.va/content/francesco/pl/speeches/2014/november/documents/papa-francesco_20141128_turchia-presidenza-diyanet.html

 

 

 

Homilia Ojca ??wi?tego podczas Mszy ??w. odprawionej w katolickiej katedrze Ducha ??wi?tego, Stambu??, 29 listopada 2014 r.:

 

http://w2.vatican.va/content/francesco/pl/homilies/2014/documents/papa-francesco_20141129_omelia-turchia.html

 

 

 

Przem??wienia Ojca ??wi?tego podczas modlitwy ekumenicznej w ko??ciele ??w. Jerzego, Phanar, 29 listopada 2014 r.:

 

http://w2.vatican.va/content/francesco/pl/speeches/2014/november/documents/papa-francesco_20141129_turchia-preghiera-ecumenica.html

 

 

 

Homilia Ojca ??wi?tego wyg??oszona podczas Boskiej Liturgii w ko??ciele ??w. Jerzego, Stambu??, 30 listopada 2014 r.:

 

http://w2.vatican.va/content/francesco/pl/homilies/2014/documents/papa-francesco_20141130_divina-liturgia-turchia.html

 

 

 

B??ogos??awie??stwo ekumeniczne i podpisanie wsp??lnej deklaracji, Stambu??, 30 listopada 2014 r.:

 

http://w2.vatican.va/content/francesco/pl/speeches/2014/november/documents/papa-francesco_20141130_turchia-firma-dichiarazione.html

 

 

 

Pozdrowienia m??odych uchod??c??w znajduj?cych si? pod opiek? salezjan??w, Stambu??, 30 listopada 2014 r.:

 

http://w2.vatican.va/content/francesco/pl/speeches/2014/november/documents/papa-francesco_20141130_turchia-oratorio-salesiano.html

 

 

 

Konferencja prasowa w drodze powrotnej z Turcji, 30 listopada 2014 r.:

 

http://w2.vatican.va/content/francesco/pl/speeches/2014/november/documents/papa-francesco_20141130_turchia-conferenza-stampa.html

 


Polska strona Ruchu CL   |   Kontakt z redakcją